Alle lessen Module 4: Diagnostiek Les 9
Palpatie, horen en ruiken
Wat vertellen je handen, je oren en je neus dat de pols en de tong niet zeggen?
Na deze les palpeer je huid, ledematen, borst, buik en punten met drie vaste vragen, lees je stem, adem, hoest en geur op volte (boek: Exces), leegte, Hitte en Koude, koppel je klank en geur aan de vijf Zang, en herken je de bevindingen die eerst naar de arts moeten.
Uit het hoofd
- Drie regels. Druk: beter is leegte, erger is volte. Warmte: warm is Hitte, koud is Koude. Klank en geur: luid, grof en sterk is volte of Hitte, zacht, zwak en geurloos is leegte of Koude; ezelsbrug: wat terugduwt is vol, wat wegzakt is leeg.
- Huid en ledematen. Rug van de hand warmer: buiten; handpalm warmer: binnen, vaak Yin-leegte. Alles koud: Yang-leegte; koude handen bij een warme romp: Qi-stagnatie. Oedeem met een putje: Water bij Yang-leegte; zonder putje: Qi-stagnatie (leerboek).
- Borst. De grote Luo van de Maag, xu li, onder de linkertepel: de klop van het Zong Qi (Su Wen 18). Spanning en pijn onder de ribben: Lever en Galblaas.
- Buik en punten. Zacht, koel en beter van druk: leegte; hard, warm en erger van druk: volte. Ji ligt vast (Bloed), ju komt en gaat (Qi). Drukpijn op een Back-Shu- of Front-Mu-punt wijst naar het orgaan; ezelsbrug: ji is gebouwd, ju is gebundeld en waait weer weg.
- De vijf klanken. Roepen Lever, lachen Hart, zingen Milt, huilen Long, kreunen Nier (Su Wen 5; Maciocia H5 p. 103); ezelsbrug: de stem volgt de emotie: woede roept, vreugde lacht, piekeren zingt, verdriet huilt, angst kreunt.
- De vijf geuren. Ranzig Lever, verschroeid Hart, geurig Milt, visachtig Long, rottend Nier (Su Wen 4); ezelsbrug: van het bos (ranzig hout) via het vuur (verschroeid) en de bakker (geurig) naar de zee (vis) en de modder (rottend).
- Rode vlaggen. Een kloppende massa in de buik, een harde buik met hevige pijn, een eenzijdig dik warm been; adem die naar aceton, urine of zoet-muf ruikt; plots onduidelijke spraak; bloed ophoesten: eerst de arts, sommige meteen.
De rest van deze les is naslag.
Drie oefenvragen uit deze les
Buikpijn die minder wordt als je er een hand op legt en drukt.
- Bloedstase
- Volte
- Leegte
Antwoord: Leegte. Beter van druk is leegte, erger van druk is volte. Bloedstase geeft een vaste, stekende pijn die geen druk verdraagt.
De rug van de hand voelt warmer dan de handpalm, bij iemand die sinds gisteren ziek is.
- Qi-stagnatie: koude handen, warme romp
- Buiten: een pathogeen aan de oppervlakte
- Yin-leegte: de handpalm is warmer
Antwoord: Buiten: een pathogeen aan de oppervlakte. Leerboek: rug van de hand warmer is buiten, handpalm warmer is binnen, vaak Yin-leegte. Koude handen bij een warme romp passen bij Qi-stagnatie.
Koude handen en voeten, maar romp en buik zijn warm; prikkelbaar, zucht veel.
- Yang-leegte: ook de romp is koud
- Volle Koude die vastzit
- Qi-stagnatie (patroon 1)
Antwoord: Qi-stagnatie (patroon 1). Bij Yang-leegte zijn ook romp en buik koud. Koude ledematen bij een warme romp passen bij Qi-stagnatie: de Yang komt niet in de ledematen (leerboek; patroon 1).
De rest van deze les
In de cursus volgen de uitleg in stappen, 15 oefenvragen met casussen, 25 flashcards met gespreide herhaling, de valkuilen en de brug naar de fysiologie met bewijsklassen. Deze les hoort bij module 4: Diagnostiek.